Αγάπη

Τη γαλήνη και την ευτυχία στην αγάπη μπορούμε να τη βρούμε μόνο όταν χαλαρώνουμε τους όρους που θέτουμε στην μεταξύ μας αγάπη. Και συνήθως οι όροι που θέτουμε σε εκείνους που αγαπάμε περισσότερο είναι αδυσώπητοι. Μας έχουν διδάξει πολύ καλά αυτήν την υπο όρους αγάπη - λειτουργούμε στην κυριολεξία με εξαρτημένα αντανακλαστικά - και για να την απομάθουμε δυσκολευόμαστε πολύ. Ως άνθρωποι, είναι ουτοπικό να προσπαθούμε να βρούμε την απόλυτη άνευ όρων αγάπη στις μεταξύ μας σχέσεις, μπορούμε όμως να ζήσουμε κάτι παραπάνω απο τα λίγα λεπτά που συνήθως ζούμε σε μία ολόκληρη ζωή.

Ένας απο τους ελάχιστους τόπους απο όπου μπορούμε να αντλήσουμε αυτή την άνευ όρων αγάπη είναι τα παιδιά μας όταν είναι πολύ μικρά. Τα παιδιά δε νοιάζονται για το πώς ήταν η μέρα που περάσαμε, πόσα λεφτά βγάλαμε ούτε για το τί καταφέραμε. Απλά μας αγαπούν. Εμείς, τελικά, τα διδάσκουμε να θέτουν όρους στην αγάπη τους, όταν τα ανταμείβουμε που μας χαμογελούν, όταν φέρνουν καλούς βαθμούς και όταν είναι τα παιδιά που θέλουμε να είναι. Παρόλα αυτά, μπορούμε ακόμα να μάθουμε πολλά απο τον τρόπο που μας αγαπούν τα παιδιά. Εάν αγαπούσαμε τα παιδιά μας λίγο πιο αυθεντικά, για λίγο μεγαλύτερο διάστημα, ίσως δημιουργούσαμε έναν πολύ διαφορετικό κόσμο γι αυτά.

Οι όροι στην αγάπη είναι βάρη στις σχέσεις μας. Όταν αποσύρουμε τους όρους, τότε ανακαλύπτουμε την αγάπη με τρόπους που δεν είχαμε φανταστεί ποτέ.

Ένα απο τα μεγαλύτερα εμπόδια για την άνευ όρων αγάπη είναι ο φόβος μας ότι αυτή η αγάπη δεν θα μας επιστραφεί ποτέ. Δεν συνειδητοποιούμε ότι η αίσθηση που αναζητάμε δεν βρίσκεται στο τί θα πάρουμε αλλά σ' αυτό που προσφέρουμε.

Εάν μετράμε την αγάπη που δεχόμαστε, δεν θα νιώσουμε ποτέ ότι μας αγαπούν.

Αντίθετα, θα νιώθουμε πάντα ότι μας χρωστάνε, όχι τόσο επειδή πραγματικά μας χρωστάνε, αλλά επειδή η ίδια η πράξη της καταμέτρησης δεν είναι μια πράξη αγάπης.

Η αίσθηση ότι δεν μας αγαπούν δε γεννιέται επειδή δεν δεχόμαστε την αγάπη, είναι επειδή εμείς συγκρατούμε την αγάπη.

Όταν μαλώνετε με αγαπημένα σας πρόσωπα, πιστεύετε ότι είστε ταραγμένοι για κάτι που σας έκαναν ή δεν σας έκαναν. Ουσιαστικά όμως, είστε ταραγμένοι επειδή έχετε ασφαλίσει την καρδιά σας, έχετε αποσύρει την αγάπη σας. Και η απάντηση δεν πρέπει ποτέ να είναι "δεν αγαπάω μέχρι να συμμορφωθούν". Και τί θα γίνει αν δεν συμμορφωθούν, αν δεν "στρώσουν" ποτέ; Θα πάψετε να αγαπάτε την μητέρα, τον φίλο ή τον αδερφό σας; Εαν όμως τους αγαπάτε παρά τα όσα έχουν κάνει θα δείτε αλλαγές. Θα δείτε να ελευθερώνεται όλη η δύναμη του σύμπαντος. Θα δείτε τις καρδιές τους να μαλακώνουν.

 

 

 

 

 

 

Απο το βιβλίο της E.Kubler-Ross "Μαθήματα Ζωής"

Αφήνοντας τους φόβους

Εάν μπορούσαμε κυριολεκτικά να μπούμε μέσα σας και να αφαιρέσουμε όλους σας τους φόβους - τον κάθε έναν χωριστά - πόσο διαφορετική θα μπορούσε να είναι η ζωή σας: σκεφτείτε το λίγο. Εάν τίποτε δε σας εμπόδιζε να ακολουθήσετε τα όνειρά σας, πιθανόν η ζωή σας σήμερα να ήταν πολύ διαφορετική. Αυτό μαθαίνουν οι άνθρωποι που πεθαίνουν. Η πορεία προς το θάνατο οδηγεί τους χειρότερους φόβους μας στο προσκήνιο για να τους αντιμετωπίσουμε κατάματα. Μας βοηθά να δούμε τη δυνατότητα που υπάρχει για μια άλλη ζωή και το όραμα αυτό απομακρύνει και όλους τους υπόλοιπους φόβους μας.

Δυστυχώς, όταν οι φόβοι αυτοί μας εγκαταλείπουν, οι περισσότεροι απο μας είμαστε πολύ άρρωστοι ή πολύ γέροι για να κάνουμε τα πράγματα που θα κάναμε πριν, αν δεν είχαμε φόβο. Γερνάμε και αρρωσταίνουμε χωρίς να έχουμε καν δοκιμάσει τα κρυφά μας πάθη, χωρίς να έχουμε ανακαλύψει τη δουλειά που πραγματικά μας αρέσει, χωρίς να έχουμε γίνει εκείνοι που θα θέλαμε να γίνουμε. Εάν κάναμε τα πράγματα εκείνα που λαχταρούσαμε να κάνουμε, θα ήμασταν και πάλι γέροι και άρρωστοι - δεν θα ήμασταν όμως γεμάτοι πικρίες και μετάνοιες. Δε θα νιώθαμε ότι τελειώνει μια ζωή που έχουμε μισο-ζήσει. Γι' αυτό το μάθημα που πρέπει να πάρουμε είναι σαφές: πρέπει να υπερβούμε τους φόβους μας όσο ακόμα είναι καιρός, τώρα, που μπορούμε ακόμη να κάνουμε τα πράγματα που ονειρευόμαστε.

 

Απο το βιβλίο της E.Kubler-Ross "Μαθήματα ζωής"

Ευτυχία

Ένα απο τα μεγαλύτερα παράδοξα με τα οποία δίνουμε ολόκληρες μάχες είναι οι σκοτεινές ή σκιώδεις μας πλευρές. Συνήθως προσπαθούμε να απαλλαγούμε απ' αυτές, όμως το να πιστεύουμε ότι μπορούμε να εξοστρακίσουμε τις "σκοτεινές μας πλευρές" είναι και ουτοπικό και μη αυθεντικο. Αυτό που έχουμε ανάγκη να βρούμε είναι η ισορροπία μεταξύ των αντίθετων δυνάμεών μας. Η πράξη της ισορροπίας ειναι δύσκολη, είναι όμως μέρος της ζωής. Εάν μπορούμε  να το δούμε αυτό ως μία εμπειρία τόσο φυσική όσο και το ότι η νύχτα διαδέχεται την ημέρα, τότε θα νιώσουμε μεγαλύτερη ικανοποίηση απ' οτι αν προσποιούμασταν ότι η νύχτα δε θα έρθει ποτέ. Η ζωή έχει τις καταιγίδες της. Και οι καταιγίδες περνάνε πάντα. Ακριβώς όπως δεν υπήρξε ποτέ μια μέρα χωρίς νύχτα ή μια καταιγίδα που κράτησε για πάντα, έτσι κι εμείς δε μένουμε ποτέ μόνο στη μία πλευρά του εκκρεμούς της ζωής. Βιώνουμε το καλό και το κακό, την ημέρα και τη νύχτα, το γιν και το γιανγκ. Και, πολλές φορές, διδάσκουμε ακριβώς αυτό που έχουμε ανάγκη να μάθουμε.

Ζούμε μέσα σ' αυτά τα παράδοξα, μέσα σε άπειρα πράγματα που μας πάνε απ' τη μία και πότε απ' την άλλη. Μολονότι αληθεύει ότι η ευτυχία μας δεν εξαρτάται απο τις εξωτερικές συνθήκες, αντισταθμίζουμε πάντα αυτήν την αλήθεια με την πραγματικότητα του κόσμου. Όλα όσα συμβαίνουν γύρω μας μάς επηρεάζουν. Θα ήμασταν εξωπραγματικοί, εάν λέγαμε σε κάποιον που βιώνει μια τραγωδία, "αυτό δεν πρέπει να σε επηρεάζει". Οι απώλειες είναι υπαρκτές. Ταυτόχρονα, και μέσα απο τις χειρότερές μας φάσεις, ανακαλύπτουμε τον καλύτερο εαυτό μας. Πάντα ξεπερνάμε τις τραγωδίες και πάντα συνεχίζουμε το ταξίδι αναζήτησης της ευτυχίας. Ο ήλιος πάντα ανοίγει ένα ρήγμα στο σκοτάδι. Και καταμεσής του θανάτου, μερικές φορές ανακαλύπτουμε τη ζωή.

Στην πορεία μας προς την ευτυχία υπάρχουν πράγματα που πρέπει να μάθουμε και πράγματα που πρέπει να ξεμάθουμε. Πρέπει να εκπαιδεύσουμε το μυαλό μας να σκέφτεται με τρόπους που είναι 180 μοίρες αντίθετοι με τους τρόπους που μας έμαθε ο κόσμος. Πρέπει να ξεμάθουμε τους αρνητικούς τρόπους σκέψης. Πρέπει να εξασκηθούμε σ' αυτήν την "απομάθηση". Όταν λέω εξάσκηση, δεν εννοώ να εξασκείτε τον εαυτό σας στην ευτυχία που νιώθουμε οταν περπατάμε στη φύση μια όμορφη και ηλιόλουστη ημέρα. Μιλάω για το συνεχές βίωμα της ευτυχίας και ειδικά τις στιγμές εκείνες που οι συνθήκες και οι περιστάσεις δε συνωμοτούν για την απόλυτη ευτυχία σας. Την επόμενη φορά που κάποιος θα σας ταράξει, κάντε μια άσκηση ευτυχίας. Μείνετε μαζί του για μια στιγμή, ακούστε αυτό που σας λέει και δείτε εάν υπάρχει σ' αυτό κάποια αξιόλογη πληροφορία. Προσπαθήστε όμως να μην αφήσετε αυτά που λέει να επηρεάσουν την ψυχονοητική σας κατάσταση.

Κοιτάξτε τα δικά σας μοντέλα. Ρωτήστε τον εαυτό σας ποιές απο τις συμπεριφορές σας σάς κάνουν  ευτυχισμένους και ποιές σας παραδίδουν στην απόγνωση. Κάντε αλλαγές, εξωτερικά και εσωτερικά. Η ζήλια σας κάνει ευτυχισμένους;

Το να φωνάζετε σε κάποιον ή να τον ψέλνετε συνέχεια σας κάνει να νιώθετε καλά μετά; Όταν ευγνωμονείτε κάποιον, πώς νιώθετε; Όταν κάνετε μια ευγενική χειρονομία σε κάποιον, νιώθετε ευτυχισμένοι;

Όταν πέφτετε σε κίνηση στους δρόμους, αντί να αρχίσετε το βρισίδι, κοιτάξτε γύρω σας και δείτε ότι όλοι στο ίδιο καζάνι βράζουν. Σκεφτείτε πώς νιώθουν οι άλλοι. Εξασκηθείτε στο να είστε ευγενικοί με τους άλλους. Και όσοι θέλετε να πάρετε ανώτερα μαθήματα, προσπαθήστε να είστε ανώνυμα καλοί. Κάντε κάτι για κάποιον με στοργή και συμπόνια, χωρίς να το πείτε πουθενά.

Απο το βιβλίο της E.Kubler - Ross "Μαθήματα ζωής"

Έλεγχος

Με τον ίδιο ακριβώς τρόπο που θεωρούμε ότι τα χρήματα μας δίνουν δύναμη, έτσι νιώθουμε και ότι ο έλεγχος των ανθρώπων και των καταστάσεων μας κάνει πιο ισχυρούς.

 Όσο μεγαλύτερο έλεγχο ασκούμε, τόσο καλύτερα. Πρέπει να ελέγχουμε τα πάντα, ειδάλλως θα επικρατήσει το χάος. Φυσικά, πρέπει να έχουμε κάποιο έλεγχο στα πράγματα για να μπορούμε να ανταποκριθούμε στις δραστηριότητες της καθημερινότητας. Τα προβλήματα αρχίζουν να εμφανίζονται όταν ο έλεγχος που ασκούμε είναι πάνω απο κάποια λογικά όρια. Τότε γινόμαστε δυστυχισμένοι και όχι ισχυροί. Όσο περισσότερο έλεγχο αρπάζουμε στα χέρια μας, τόσο λιγότερη ποιότητα ζωής έχουμε, καθώς αναλίσκουμε όλη μας την ενέργεια, προσπαθώντας να ελέγξουμε τα ανεξέλεγκτα.

Είναι αλήθεια ότι οι άνθρωποι που έχουν περισσότερα χρήματα ή πολύ ισχυρές κοινωνικές θέσεις μπορούν να ελέγξουν το εξωτερικό τους περιβάλλον πολύ περισσότερο απο εκείνους που δεν έχουν, αυτό όμως δεν έχει καμία σχέση με την αληθινή ισχύ. Αυτό είναι απλά μια προσωρινή επιρροή απέναντι στους άλλους. Ό,τι φοβόμαστε μη χαθεί - σώμα, δουλειά, χρήματα και ομορφιά - είναι σύμβολο εξωτερικής ισχύος.

Όταν προσπαθούμε να ελέγξουμε ανθρώπους και καταστάσεις, τότε κλέβουμε απο εκείνους και απο τους εαυτούς μας τους φυσικούς θριάμβους και τις αποτυχίες που είναι κομμάτι της ζωής. Θέλουμε απο τους άλλους να λειτουργούν σύμφωνα με τους δικούς μας κανόνες για το δικό τους καλό. Όμως οι "δικοί μας κανόνες" δεν είναι πάντοτε οι καλύτεροι. Γιατί θα πρέπει οι άλλοι να λειτουργούν όπως θέλουμε εμείς; Γιατί να μη βάζουν τη σφραγίδα της μοναδικότητάς τους σε οτιδήποτε κάνουν;

 Στις σχέσεις και στη ζωή αποκτάμε μεγαλύτερη δύναμη όταν  δεν κυριαρχούμε στα πράγματα, όταν συνειδητοποιούμε ότι δεν μπορούμε να κυριαρχούμε σε ανθρώπους, πράγματα ή γεγονότα - ότι όλα αυτά είναι μία ψευδαίσθηση. Η ζωή δεν εγκαταλείπεται στο χάος όταν εμείς χαλαρώνουμε τον έλεγχο των πραγμάτων. Αντίθετα, τότε εγκαθίσταται η φυσική τάξη των πραγμάτων.

Απο το βιβλίο της E.Kubler Ross "Μαθήματα ζωής" 

Τόσο απλά....

Παράδοση σημαίνει να σηκωνόμαστε κάθε μέρα το πρωί και να λέμε ''το θέλημά Σου '' και όχι  ''το θέλημά μου ''.

Να λέμε. ''Δεν ξέρω τί πρόκειται να συμβεί σήμερα. Ναι, έχω ένα πλάνο για τη σημερινή ημέρα. Θα πάω δουλειά, θα κουρέψω το γκαζόν κ.λ.π. Παραδίνομαι όμως στη γνώση ότι τα σχέδιά μου είναι μόνο ένα προσχέδιο εργασίας. Θα υπάρξουν αλλαγές, μονοπάτια και διαδρομές που δεν τις ανέμενα, υπέροχες εκπλήξεις, ίσως και τρομακτικές εκπλήξεις. Θα υπάρχουν καταστάσεις που θα με οδηγήσουν σε νέα ταξίδια. Εμπιστεύομαι ότι όλα αυτά τελικά θα με οδηγήσουν στο δρόμο εκείνο όπου η ύπαρξή μου, η ψυχή μου, θα βρει την εκπλήρωσή της ''.

 

 

 

 

 

Απο το βιβλίο της E.Kubler-Ross ''Μαθήματα Ζωής '' 

Απώλεια

Όταν ήμουν μικρός, είδα την μητέρα μου να σκοντάφτει και να πέφτει την ημέρα ακριβώς που έπαιρνε εξιτήριο απο το νοσοκομείο. Τρόμαξα και της είπα ότι ίσως θα έπρεπε να μπει ξανά μέσα. Αυτή κοίταξε το τρομαγμένο πρόσωπό μου και είπε....΄΄Οι άνθρωποι πέφτουν και, πρώτα ο θεός, μετά σηκώνονται και πάλι όρθιοι. Έτσι  είναι η ζωή΄΄.

Οι απώλειες μοιάζουν πολύ με τις πτώσεις. Υπάρχει κάτι το αρχετυπικό στην απώλεια, είτε πρόκειται για την απώλεια ενός προσώπου ή ενός πράγματος είτε για την απώλεια ισορροπίας ή την απώλεια της χάρης του θεού. Εμείς περνάμε μέσα απο τη φωτιά. Τότε αλλάζουμε, κάτι καινούργιο βγαίνει μέσα απο τη φωτιά, ένα διαμάντι που δεν είναι πλέον ακατέργαστο. Η κοινωνία βιώνει την απώλεια και το ίδιο συμβαίνει με τις οικογένειες και τα άτομα. Αρχικά, μία οικογένεια μπορεί να βιώνει το χάος που μπορεί να περιβάλλει μία απώλεια και να διαμελιστεί.

Μετά την απώλεια, η οικογένεια αλλάζει, ανασυντίθεται, έτσι γίνεται και με το άτομο.

 

Απο το βιβλίο της Ε.kubler-Ross ''Μαθήματα Ζωής''

Λέξεις ψυχής

«Τι κρίμα για σένα, αν πιστεύεις ότι υπάρχει μόνο ό,τι μπορεί να μετρηθεί στατιστικά. Πραγματικά σε λυπάμαι αν διευθύνει τη ζωή σου μόνο αυτό που μπορεί να μετρηθεί, γιατί εμένα με κεντρίζει το απροσμέτρητο. Με κεντρίζουν τα όνειρα, όχι μόνο αυτό που είναι μπροστά μου. Δε δίνω δεκάρα γι’ αυτό που βρίσκεται μπροστά μου. Αυτό το βλέπω. Αν θες να περάσεις τη ζωή σου μετρώντας το, είναι δικαίωμά σου, εμένα όμως με ενδιαφέρει αυτό που βρίσκεται πιο έξω. Υπάρχουν τόσα που δε βλέπουμε, δεν πιάνουμε, δε νιώθουμε, δεν καταλαβαίνουμε.

  Υποθέτουμε πως η πραγματικότητα είναι αυτό το κουτί που μας βάλανε μέσα, κι όμως σας βεβαιώνω πως δεν είναι έτσι. Ανοίξτε την πόρτα κάποτε και κοιτάξτε τι υπάρχει έξω. Το όνειρο του σήμερα θα είναι η πραγματικότητα του αύριο. Κι όμως έχουμε ξεχάσει να ονειρευόμαστε».
 «Κατ’ αρχήν πιστεύω ότι το πιο σημαντικό χαρακτηριστικό του ανθρώπου που αγαπάει είναι ότι αγαπάει τον εαυτό του. […] Δε μιλάω για το χάιδεμα του εγώ μας. […] Μιλάω για τον άνθρωπο που συνειδητοποιεί, ότι δεν μπορείς να δώσεις παρά αυτό που έχεις και γι’ αυτό καλά θα κάνεις να προσπαθήσεις όσο μπορείς ν’ αποχτήσεις κάτι. Θέλεις να είσαι ο πιο μορφωμένος, ο πιο λαμπερός, ο πιο ενδιαφέρων, ο πιο πολυτάλαντος, ο πιο δημιουργικός άνθρωπος του κόσμου, γιατί έτσι θα μπορέσεις να τα δώσεις όλα αυτά. Ο μοναδικός λόγος που έχεις κάτι είναι για να το δίνεις». 
 «Θεωρούμε το «εγώ» μας σαν κάτι ουσιαστικό, τον εαυτό που κατασκευάσαμε. Θα σας πω όμως μια αλήθεια, δεν τον κατασκευάσατε εσείς αυτό τον εαυτό. Άλλοι τον έφτιαξαν. Οι άλλοι σας είπαν ποιος πρέπει να είστε και ποιος όχι, πώς πρέπει να κινείστε, να μυρίζετε και να κάνετε τα περισσότερα πράγματα που κάνετε. […] Βγες από τον εαυτό σου και άφησέ τον εκεί. […] Μόνο με αυτόν τον τρόπο θα μπουν μέσα σου τα νέα μηνύματα. Ο εαυτός κατασκευάζει τεράστια τείχη γύρω του για «αυτο»προστασία. Αυτά τα τείχη τα ονομάζει πραγματικότητα. Ο,τιδήποτε δεν ταιριάζει μ’ αυτό που ο περιτειχισμένος εαυτός θεωρεί πραγματικό, δεν αφήνεται να περάσει από το τείχος∙ έτσι, όταν πια φτάνει μέσα η νέα αντίληψη, έχει γίνει αυτό που ήθελε από την αρχή. Έτσι οι περισσότεροι από μας περνάμε τη ζωή μας βλέποντας μόνον ό,τι θέλουμε να δούμε, ακούγοντας μόνον ό,τι θέλουμε να ακούσουμε, μυρίζοντας ό,τι θέλουμε να μυρίσουμε, ενώ όλα τα υπόλοιπα παραμένουν απολύτως αόρατα. Όλα τα πράγματα βρίσκονται εδώ. Για να δούμε, το μόνο που χρειάζεται είναι να τα αφήσουμε να μπουν, να τα αγγίξουμε, να τα γευτούμε, να τα δαγκώσουμε, να τα αγκαλιάσουμε (το πιο ευχάριστο), να τα ζήσουμε όπως είναι –όχι όπως είμαστε εμείς».  «Το αντίθετο της αγάπης δεν είναι το μίσος, αλλά η απάθεια».

 «Αν είχα να διαλέξω ανάμεσα στον πόνο και στο τίποτα, θα διάλεγα τον πόνο».
 «Υπάρχουμε εμείς, ο εαυτός μας και πάνω σ’ αυτό τον εαυτό συσσωρεύουμε χιλιάδες και χιλιάδες πράγματα που μπορεί να μην είναι ο εαυτός μας, μα που να ανήκουν μάλλον στην οικογένειά μας, την κουλτούρα μας, τους φίλους και ούτω καθεξής. Τα παίρνουμε μαζί μας και τότε αυτά γίνονται εμείς και είμαστε ικανοί να πεθάνουμε για να υπερασπίσουμε αυτό το «εμείς» και καταφεύγουμε στην απάθεια για να αποφύγουμε τις προκλήσεις του νέου εαυτού.

Δημιουργούμε επίσης μοντέλα τελειότητας. Περνάμε τη ζωή μας προσπαθώντας να κάνουμε τον έξω κόσμο να ταιριάσει μ’ αυτό που νομίζουμε εμείς σαν τέλειο»

  «Είμαστε ήδη τέλειοι. Ο κόσμος είναι ήδη τέλειος. Προσπαθούμε να επέμβουμε σ’ αυτή την τελειότητα κι από κει πηγάζουν όλα τα προβλήματά μας. Τι θαυμάσιο που θα ήταν, αν μπορούσαμε να δεχτούμε το γεγονός ότι είμαστε ο τέλειος εαυτός μας. […] Μόνο εσύ μπορείς να ξέρεις ποιος είναι ο τέλειος εαυτός σου. Είσαι όμως ο τέλειος εαυτός σου και είναι ο μοναδικός τέλειος εαυτός σου που θα περάσει έτσι στην ιστορία του κόσμου! Ίσως οι άλλοι να προσπαθήσουν να τον κάνουν ατελή […]»

Αποσπάσματα από το βιβλίο του Λέο Μπουσκάλια «Να ζεις, ν’ αγαπάς και να μαθαίνεις»

Το παράδοξο να πληγώνουμε αυτούς που αγαπάμε

Ένα απο τα παράδοξα της αγάπης είναι ότι, πολύ συχνά, πληγώνουμε πιο πολύ ακριβώς εκείνους που αγαπάμε περισσότερο. Διορθώνουμε αδιάκοπα τα λάθη τους, αμφισβητούμε τις αποφάσεις τους, αντιμαχόμαστε τις ιδέες τους. Κάποτε, μάλιστα, εφευρίσκουμε υψηλότερα κριτήρια γι' αυτούς απ' ό,τι βάζουμε για τον εαυτό μας. Σίγουρα, δεν είναι λάθος ούτε κακό να θέλουμε, αυτοί που αγαπάμε, να παρουσιάζουν πάντα τον καλύτερο εαυτό τους. Ποτέ, όμως, δε θα ικανοποιηθεί ο σκοπός αυτός μ' ένα ασταμάτητο ποτάμι αρνητικής κριτικής.

Πριν λίγα χρόνια, κάναμε μια βίντεο - ανάλυση μιας δασκάλας, καταγράψαμε, δηλαδή, τις αντιδράσεις της μέσα στην αίθουσα διδασκαλίας. Μελετώντας τα αποτελέσματα, ανακαλύψαμε, προς μεγάλη έκπληξη της δασκάλας, ότι, μολονότι ενδιαφερόταν πολύ για τους μαθητές της, η στάση της απέναντί τους ήταν σχεδόν ολοκληρωτικά αρνητική. Κατάλογοι ολόκληροι με απαγορευτικά "μη" (μην κάνεις το ένα, μην κάνεις το άλλο) και κατακόκκινες απο διορθώσεις κόλλες επιστρέφονταν στους μαθητές, ενώ οι υπογραμμίσεις στις λανθασμένες απαντήσεις συνοδεύονταν απο δικά της σχόλια για τις ατέλειές τους.

Η κριτική είναι μια τέχνη λεπτή και πολυσύνθετη, που δεν επιτρέπεται να τη χρησιμοποιούμε με ελαφρότητα και ανευλάβεια. Μπορεί να αναστηλώσει, όπως μπορεί και να γκρεμίσει. Την επόμενη φορά που θα μας σπρώξει ο πειρασμός να πούμε: "Το πρόβλημα με σένα είναι...." ας το ξανασκεφτούμε λίγο κι ας αναρωτηθούμε αν πραγματικά υπάρχει λόγος να μιλήσουμε έτσι! Στέκει άραγε μια τέτοια κριτική, ένα τέτοιο σχόλιο, ή μήπως είναι καλύτερα να παραμείνουμε σιωπηλοί;

Τί θα κερδίσουμε αν πούμε εκείνο που νομίζουμε, αλλά μειώσουμε μια ανθρώπινη ύπαρξη ή χάσουμε έναν άνθρωπο που μας αγαπούσε;

 

 

 

 

 

 

Απο το βιβλίο του Λ.Μπουσκάλια "Γεννημένοι για την αγάπη"

Υπομονή

Η φύση μας προσφέρει μια απεριόριστη ποικιλία απο φυτά που μας ευχαριστούν και μας μαγεύουν. Ξέρουμε ότι θα ήταν εντελώς γελοίο να τα κρίνουμε. Δεν γκρινιάζουμε και δεν απαιτούμε να βγάλουν μπουμπούκια ή φύλλα όταν εμείς το θέλουμε. Ούτε τα συγκρίνουμε με άλλα φυτά στον ίδιο κήπο, τα οποία βλέπουμε πως είναι καλύτερα. Απλώς, τα παρακολουθούμε να κάνουν αυτό που καθόρισε η φύση τους, να μεγαλώσουν και ν' ανθίσουν με το δικό τους ρυθμό.

Θα ήταν λογικό να διατηρούσαμε την ίδια συμπεριφορά και απέναντι στους ανθρώπους που αγαπάμε, απο τη στιγμή μάλιστα που δεν έχουμε πλήρη επίγνωση του εσωτερικού τους αγώνα. Ακόμα κι όταν έχουμε τις καλύτερες προθέσεις, η ανυπομονησία μας να "μεγαλώσουν" και να "σοβαρευτούν" δείχνει ότι τα θεωρούμε απλά πράγματα. Συμπεραίνουμε, δηλαδή, ότι μπορούν και πρέπει ν' αλλάξουν σύμφωνα με τις επιταγές μας.

Διέσωσα μερικά απο τα πιο γερά φυτά μου επειδή διδάχτηκα, πριν πάρα πολλά χρόνια, ότι αν θέλω να τα βλέπω να ευδοκιμούν και ν' ανθοβολούν, όφειλα να τους επιτρέπω να ζουν σύμφωνα με τη δική τους φύση. Αμέτρητες φορές εγκατέλειψα τις προσπάθειες με μερικά απο τα φυτά μου, αφού περίμενα υπομονετικά ν' ανταποκριθούν στις ιδιαίτερες φροντίδες μου. Διαπίστωσα ότι μια μέρα, όταν αυτά - όχι εγώ - ήταν έτοιμα, άνοιγαν τα άνθη τους και ξεδίπλωναν την ομορφιά τους μπροστά στα μάτια μου. Περίμεναν να έρθει η ώρα τους.

Ορισμένες φορές, η καλύτερη υπηρεσία που μπορούμε να προσφέρουμε σ' αυτούς που αγαπάμε είναι να σταθούμε δίπλα τους σιωπηλοί, υπομονετικοί και αισιόδοξοι. Να δείχνουμε κατανόηση και να περιμένουμε.

 

 

 

 

 

 

Απο το βιβλίο του Λ.Μπουσκάλια "Γεννημένοι για την αγάπη"

Αν φανεί ότι η αγάπη σε απογοήτευσε

Όποιος αγάπησε, έχει νιώσει το κεντρί της αγάπης.

Όταν φτιάχνουμε μια σχέση, ελπίζουμε ότι θα πάρουμε εκείνο που θέλουμε. Μόλις οι επιθυμίες μας διαχυθούν αμοιβαία σε μια αρμονική κατάσταση συμβιβασμού, τότε υπάρχει αγάπη. Όταν συγκρούονται, υπάρχει αντιπαράθεση. Ακόμα και η αγάπη δειλιάζει κάτω απο τέτοιες ανελέητες πιέσεις.

Είναι πολύ φυσικό να θέλουμε ν΄αποφύγουμε την επανάληψη οδυνηρών εμπειριών. Ωστόσο, προσπαθώντας ν'αποφύγουμε οτιδήποτε υπονοεί την πιθανότητα πόνου, γινόμαστε υπερβολικά προσεκτικοί και συνεσταλμένοι. Απομονώνουμε τον εαυτό μας πίσω απο αμυντικά τείχη πιστεύοντας ότι με τον τρόπο αυτό ξεφεύγουμε απο τους κινδύνους της οικειότητας, της στενής και ανεπιτήδευτης σχέσης.

Ίσως υπάρχει ανακούφιση στην υποχώρηση και την απομάκρυνση, δεν διαρκεί, όμως, πολύ. Η πραγματικότητα διδάσκει πως είναι δύσκολο να επιβιώσουμε χωρίς ανθρώπους γύρω μας, όπως είναι το ίδιο δύσκολο να ζήσουμε χωρίς αγάπη. Έτσι, όταν τελειώσει η σχέση που δημιουργήσαμε, δεν έχουμε άλλη επιλογή απο το ξεκίνημα μιας νέας σχέσης. Είναι ανάγκη να σηκωθούμε απο το πέσιμο και να σταθούμε ξανά όρθιοι. Οι πραγματικοί εραστές δεν θα μας βρούν στο παραμυθένια κάστρα και όσο για τους ιππότες με τις λαμπερές πανοπλίες, ανήκουν πια στο μακρινό παρελθόν. Ο καλύτερος τρόπος να επιστρέψουμε στη ζωή είναι να δώσουμε ζωή. Θα χρειαστεί, ίσως, καιρός να μαζέψουμε τα κομμάτια, αλλά η εμπειρία απο το γρίφο θα διευκολύνει την ανάπτυξη και υιοθέτηση ενός νέου πρότυπου στη ζωή μας την επόμενη φορά.

Ας θυμόμαστε ότι δεν ήταν η αγάπη που οδήγησε τη ζωή μας στο περιθώριο. Όπως η ζωή η ίδια, η αγάπη υπάρχει πάντοτε και μας περιμένει, προκλητική και γεμάτη υποσχέσεις όπως πάντα.

 

Απο το βιβλίο του Λ.Μπουσκάλια "Γεννημένοι για την αγάπη"

Εκφράζοντας ανάγκες

Κανένας δεν ήρθε σ΄αυτόν τον κόσμο προορισμένος να κλάψει και να υποφέρει μόνος του. Κι όμως, υπάρχουν πολλοί άνθρωποι ανάμεσά μας που προτιμούν να υποφέρουν χρόνια ολόκληρα μέσα στη σιωπή, παρά να ζητήσουν  την οποιαδήποτε βοήθεια που χρειάζονται τόσο πολύ. Νομίζουμε ότι οι άλλοι οφείλουν να είναι ενήμεροι για τον πόνο μας, ακόμα κι όταν δεν λέμε ούτε μια λέξη για την κατάστασή μας.

Μόνο μέσα απο τη συναισθηματική δύναμη - και όχι απο την αδυναμία - μπορούμε να ζητήσουμε βοήθεια. Ο φόβος της απόρριψης ή του εξευτελισμού ή οτιδήποτε άλλου επινοούμε για να κρύψουμε τον πόνο μας, πρέπει να ξεπεραστεί. Διαφορετικά, κανένας δε θα μας δώσει ποτέ την υποστήριξη που χρειαζόμαστε.

Η αναζήτηση βοήθειας, στην πραγματικότητα θυμίζει φιλοφρόνηση. Υποδηλώνουμε σε κάποιους άλλους ότι τους εμπιστευόμαστε να μας βοηθήσουν στη διάρκεια της κρίσης μας. Δεν περιμένουμε λύσεις απο την πλευρά τους. Τους ζητάμε μόνο να μείνουν κοντά, να μας προσφέρουν την προσωρινή βοήθεια που χρειαζόμαστε όσο εμείς θ' αναζητούμε και θα βρίσκουμε τις δικές μας λύσεις.

Ένα υγιές "Σε χρειάζομαι", είναι μια πολύ σημαντική έκφραση αγάπης.






Απο το βιβλίο του Λ.Μπουσκάλια "Γεννημένοι για την αγάπη"
 

Ζωή

Με νανούρισες  με κουδουνίστρες και όνειρα….

Με γλύκανες  με την προοπτική της ευτυχίας  μεγαλώνοντάς  με με την αθωότητα ενός παιδιού.

Κι  έπειτα  η δύναμή σου  με έσπρωξε στη ζωή των συναισθημάτων…..

Για ένα διάστημα ένιωσα πως σε κατείχα, πως εγώ και σύ ήμασταν ένα, πως ήσουν δική μου, στο δικό μου έργο, στο δικό μου ταξίδι, στο δικό μου σύμπαν.

Και ήρθες σαν ένας τυφώνας αντιθέσεων  για να μου υπενθυμίσεις τα χίλια σου πρόσωπα,

Σκληρή, απόμακρη,τρυφερή και γλυκόπικρη. Με φόβισες, με καθήλωσες, με θύμωσες, μα με έμαθες  να  κάνω και τις αντιθέσεις σύνολο, να μπορώ να βλέπω, να μπορώ να αποδέχομαι, να μπορώ να ενσωματώνω.

Με γέρασες μαθαίνοντάς με να υποκλίνομαι  στο μεγαλείο σου.

Με έκανες να καταλάβω πως τελικά το ταξίδι έγινε για να με ενσωματώσεις εσύ  στο δικό σου σύμπαν, στο δικό σου έργο.

Πως το μάθημά μου ήταν να αφεθώ σε σένα και όχι να σε μάθω.

ΖΩΗ αφήνομαι στα χέρια σου, στην δύναμή σου, στις χαρές και τις λύπες σου, στο θαύμα σου που δεν έχει αρχή και τέλος, στην ανεξέλεγκτη ροή σου.

ΖΩΗ σ’ευχαριστώ για όλα όσα μου έχεις δώσει  μα και  για όσα μου έχεις στερήσει.

Φόβος

Πρέπει να πω κάτι για τον φόβο. Είναι ο μόνος πραγματικός αντίπαλος της ζωής. Μόνον ο φόβος μπορεί να κατανικήσει τη ζωή. Είναι ένας πανέξυπνος, ύπουλος εχθρός, το ξέρω πάρα πολύ καλά πια. Δεν έχει αξιοπρέπεια, δε σέβεται ιερά και όσια, δεν έχει έλεος. Χτυπάει στο πιο αδύνατο σημείο σου, που το ανακαλύπτει με τρομερή ευκολία. Ο φόβος ξεκινά πάντα, μα πάντα απ' το μυαλό σου. Τη μια στιγμή νιώθεις ηρεμία, αυτοέλεγχο, ευτυχία. Και τότε ο φόβος, μετουσιωμένος σε διανοητικές αμφισβητήσεις, τρυπώνει ύπουλα μέσα σου. Η αμφιβολία συναντά τη δυσπιστία, και η δυσπιστία πασχίζει να τη διώξει. Όμως η δυσπιστία δεν είναι καλά οπλισμένος στρατιώτης. Η αμφιβολία υπερνικά χωρίς κόπο τη δυσπιστία. Αγωνιάς. Μπαίνει στη μέση η λογική. Καλμάρεις. Η λογική είναι εφοδιασμένη με πιο σύγχρονα τεχνολογικά όπλα. Όμως, προς μεγάλη σου έκπληξη, παρά τις ανώτερες μεθόδους της και τις πολλαπλές αναμφισβήτητες νίκες της, η λογική πέφτει κάτω ηττημένη. Νιώθεις αποδυναμωμένος, τρέμεις. Η αγωνία γίνεται ο εφιάλτης σου.

Ύστερα ο φόβος πλημμυρίζει το σώμα σου, που αντιλαμβάνεται πια ότι κάτι τρομερό συμβαίνει. Ήδη οι πνεύμονές σου δε λειτουργούν σωστά, πνίγεσαι, τα σωθικά σου αναδεύονται μέσα σου σα φίδια. Τώρα πετιέται έξω η γλώσσα σου, σαν να' σαι ψόφιο οπόσουμ, ενώ το σαγόνι σου τρέμει ανεξέλεγκτα. Κουφαίνεσαι ξαφνικά. Οι μύες σου τρεμουλιάζουν λες κι έπαθες ελονοσία, και τα γόνατά σου δε σε κρατούν, σαν να χορεύουν απο μόνα τους. Η καρδιά σου παλεύει και σφίγγεται, ενώ οι σφιγκτήρες σου χαλαρώνουν ανεξέλεγκτα. Τα ίδια παθαίνει όλο σου το σώμα. Κάθε τμήμα σου, το καθένα με τον δικό του τρόπο, καταρρέει. Τα μάτια σου πάντα προσέχουν και παρατηρούν το φόβο σου.

Παίρνεις βιαστικές αποφάσεις. Απορρίπτεις τους στερνούς σου συμμάχους: την ελπίδα και την εμπιστοσύνη. Ορίστε, νίκησες τον εαυτό σου. Ο φόβος, που είναι απλώς μια εντύπωση, θριαμβεύει.

Δεν υπάρχουν λόγια να περιγράψεις την κατάσταση. Γιατί ο φόβος, ο πραγματικός φόβος, αυτός ο φόβος που ταρακουνάει το είναι σου, που σε κάνει να νιώθεις ότι βλέπεις το φέρετρό σου, ξέρει να κουρνιάζει στη μνήμη σου σαν γάγγραινα: σαπίζει τα πάντα, ακόμα και τις λέξεις για να τον περιγράψεις. Γι' αυτό κάνεις αγώνα για να τον εκφράσεις με λόγια. Πρέπει να παλέψεις σκληρά για να τον φωτίσεις με λέξεις. Αν δεν το κάνεις, αν ο φόβος καταντήσει ένα άλαλο σκοτάδι που αποφεύγεις και ίσως καταφέρνεις στιγμιαία να ξεχάσεις, σημαίνει ότι έγινες έρμαιο σε χειρότερες επιθέσεις φόβου, επειδή ποτέ δεν αποτόλμησες ν' αντιπαλέψεις τον εχθρό, γι αυτό και σε νίκησε.

 

 

 

 

 

 

Απο το βιβλίο του Γ. ΜΑΡΤΕΛ "Η Ζωή του Πι"

Μάθημα Ζωής

Συνειδητά ή μη, όλοι μας αναζητάμε απαντήσεις και προσπαθούμε να μάθουμε τα μαθήματα ζωής. Παλεύουμε σώμα με σώμα με τους φόβους και τις ενοχές μας. Αναζητάμε ένα νόημα, αγάπη και δύναμη. Προσπαθούμε να καταλάβουμε το φόβο, την απώλεια και το χρόνο. Θέλουμε να ανακαλύψουμε ποιοι είμαστε και πώς μπορούμε να γίνουμε πραγματικά ευτυχισμένοι. Μερικές φορές αναζητάμε τα πράγματα αυτά στα πρόσωπα των αγαπημένων μας, στη θρησκεία, στο θεό ή όπου αλλού αυτά ενοικούν. Πολύ συχνά, όμως, στρέφουμε την αναζήτησή μας στα χρήματα, στην κοινωνική θέση, στην «τέλεια δουλειά» ή σε ανάλογους στόχους, για να ανακαλύψουμε στο τέλος ότι όχι μόνο στερούνται του νοήματος  που ελπίζαμε να βρούμε, αλλά και ότι είναι επιπλέον βάσανο. Ακολουθώντας αυτά τα απατηλά ίχνη χωρίς καμία βαθύτερη αντίληψη του νοήματός  τους, είναι αναπόφευκτο ότι θα μείνουμε με ένα συναίσθημα κενού, πιστεύοντας ότι το νόημα της ζωής είναι είτε ασήμαντο είτε ανύπαρκτο, ότι η αγάπη και η ευτυχία είναι απλά αυταπάτες.

Υπάρχουν άνθρωποι που βρίσκουν το νόημα μέσα από τη μελέτη, την πνευματική ανύψωση ή τη δημιουργικότητα. Άλλοι το ανακαλύπτουν τη στιγμή που αντικρίζουν κατάματα τη δυστυχία ή ακόμη και τον ίδιο το θάνατο, όταν μαθαίνουν, για παράδειγμα, από τους γιατρούς τους ότι έχουν καρκίνο ή ότι τους μένουν μόνο έξι μήνες ζωής ή όταν βλέπουν αγαπημένα πρόσωπα να δίνουν μάχη για τη ζωή τους ή να απειλούνται από σεισμούς ή άλλες καταστροφές.

Οι άνθρωποι αυτοί έφτασαν στη μεθόριο της ζωής. Βρέθηκαν επίσης στις παρυφές μιας νέας ζωής και κοιτώντας το κακό κατάματα, αντιμετωπίζοντας τον ίδιο τον θάνατο άμεσα και ολοκληρωτικά, παραδόθηκαν εντελώς σ’ αυτό – και έκτοτε, με το μάθημα ζωής που πήραν, η εικόνα που είχαν γι αυτήν άλλαξε παντοτινά. Οι άνθρωποι αυτοί έπρεπε να αποφασίσουν μέσα στο σκοτάδι της απόγνωσής τους τι ήθελαν να κάνουν το υπόλοιπο της ζωής τους. Τα μαθήματα ζωής δεν είναι όλα ευχάριστα, όλοι όμως αντιλαμβάνονται ότι εμπλουτίζουν τον ιστό της ζωής.

Γιατί λοιπόν να περιμένει κανείς το τέλος της ζωής του για να μάθει αυτά που μπορεί να μάθει σήμερα;

 

 

 

Από το βιβλίο  της  E.Kubler-Ross «Μαθήματα Ζωής»

Η ανυπακοή

Ξέρω ότι μπορεί να θεωρηθεί προκατάληψη, όμως η αλήθεια είναι ότι εμένα με τρομάζουνν περισσότερο οι υπάκουοι παρά οι ανυπάκουοι. Ίσως λόγω κάποιας περίεργης ταύτισης με την ιστορία των χαινουσών πληγών του ταλαιπωρημένου πλανήτη μας, είχα πάντα την άποψη ότι οι μεγαλύτερες καταστροφές της ανθρωπότητας που προήλθαν απο ανθρώπινο χέρι, είχαν πάντα σχέση με άτομα που ισχυρίστηκαν ότι "μόνο να πειθαρχήσουν μπορούσαν" (στην καλύτερη περίπτωση, γιατί δεν βρήκαν το χρόνο ν' αναζητήσουν άλλη επιλογή).

 

Το καλό είναι αργό γιατί ανεβαίνει ανήφορο. Το κακό είναι γρήγορο γιατί κατεβαίνει κατήφορο.

 

Αλέξανδρος Δουμάς

 

Είναι αλήθεια ότι ούτε οι μεγάλοι αντιστασιακοί τα πήγαν πολύ καλά, όμως μπορούμε τουλάχιστον να παρηγορηθούμε μελετώντας τι έγινε με όσους ακολούθησαν, και πως επωφελήθηκαν άθελά τους απο τη γενναιότητα των πρώτων.

Όπως είδαμε, σύμφωνα με το μύθο, η ιστορία της ανθρωπότητας αρχίζει συμβολικά τη στιγμή που ο Αδάμ και η Εύα παραβαίνουν την εντολή του Θεού και τρώνε τον καρπό του απαγορευμένου δέντρου.

Κατά κάποιο τρόπο, εκεί κόβουν τον ομφάλιο λώρο που τους ενώνει μαζί του, σπάζουν τον αρχικό δεσμό με τη ζωή στον παράδεισο και μετατρέπονται σε άτομα.

Απο κει ώς εδώ, ο άνθρωπος συνεχίζει να εξελίσσεται σχεδόν πάντα χάρη σε πράξεις που πατάνε πάνω στον ίδιο δρόμο: της ανυπακοής. Εννοώ ότι η εξέλιξη της ανθρωπότητας έγινε δυνατή μόνο και μόνο επειδή κάποιοι άντρες και κάποιες γυναίκες τόλμησαν να πουν όχι....

 

Είπαν όχι....σε κάποια απαγόρευση της επιβεβλημένης εξουσίας.

Είπαν όχι....σε μια παράδοση που δεν γινόταν ν' αλλάξει.

Είπαν όχι....στις συνήθειες που ήταν επικίνδυνο να μην υιοθετήσεις.

Είπαν όχι....στην καθεστηκυία τάξη, η αντίσταση στην οποία ισοδυναμούσε με αυτοκτονία.

 

Και να έχουμε υπόψη μας ότι αυτή η συμβολική άρνηση δεν είναι αποκλειστικότητα της δικής μας κοινωνίας, διότι αυτό που αντιπροσωπεύουν ο Αδάμ και η Εύα στον εβραιο-χριστιανικό μύθο, ο Προμηθέας το συμβολίζει στην ελληνική μυθολογία. Ο ελληνικός πολιτισμός στηρίζει και αυτός ένα μέρος της προόδου του σε μια πράξη ανυπακοής.

 

Κλέβοντας τη φωτιά που ως τότε μόνο οι θεοί είχαν για να τη δώσει στους ανθρώπους, ο Προμηθέας ανοίγει το δρόμο προς την ανάπτυξη της γνώσης και των ανέσεων του ανθρώπου. Ακριβώς όπως ο Αδάμ και η Εύα, έτσι κι ο Προμηθέας τιμωρείται για την ανυπακοή του μένοντας αλυσοδεμένος στην αιωνιότητα.

Αλλά ο Προμηθέας δεν είναι μόνο ένας άνθρωπος, είναι ένας ήρωας, και ίσως γι' αυτό δεν μετανιώνει, ούτε ζητάει συγγνώμη. Αντιθέτως δηλώνει περήφανα:

"Προτιμώ να μείνω αλυσοδεμένος σ' αυτό το βράχο, παρά να είμαι υπάκουος δούλος των θεών".

Η ελευθερία είναι μια πράξη ανυπακοής, όπως μας διδάσκει ο μύθος του Προμηθέα, και το πρώτο βήμα για τη γνώση του καλού και του κακού, όπως μας διδάσκει ο μύθος της Γραφής.

 

 

"Αν ένας άνθρωπος ξέρει μόνο να υπακούει, είναι σκλάβος. Αλλά αν ξέρει μόνο να είναι ανυπάκουος, είναι μνησίκακος και, - όσο κι αν φαίνεται ψέμα - , σε καμία απο τις δύο περιπτώσει δεν είναι ελεύθερος".

 

Για να βρούμε το θάρρος να απειθαρχήσουμε...

πρέπει να μπορούμε ν' αντέξουμε το ενδεχόμενο να μείνουμε μόνοι,

πρέπει να μη φοβόμαστε να κάνουμε λάθος,

πρέπει να έχουμε την ικανότητα να ξανρχίσουμε απο την αρχή αν είναι ανάγκη και,

πρέπει να είμαστε πρόθυμοι να πληρώουμε το αντίτιμο της ανυπακοής μας.

 

 

 

 

Απο το βιβλίο του Χ. Μπουκάι "Απο την άγνοια στη Σοφία".

Η δύναμη της ανθρώπινης επαφής

Όταν κρατώ το βλέμμα μου προσηλωμένο στα υπαρξιακά δεδομένα της ζωής, δεν αντιλαμβάνομαι να υπάρχει ξεκάθαρο όριο ανάμεσα στους ασθενείς μου, εκείνους που υποφέρουν , και τον εαυτό μου, εκείνον που γιατρεύει. Οι συνηθισμένες περιγραφές ρόλων και οι χαρακτηρολογικές διαγνώσεις παρεμποδίζουν την θεραπεία αντί να τη διευκολύνουν.

Επειδή πιστεύω ότι το αντίδοτο για πολλές αγωνίες είναι και μόνο η ανθρώπινη επαφή, προσπαθώ να ζήσω μέσα στην ώρα που περνώ με τον ασθενή μου, χωρίς να εγείρω τεχνητά και άχρηστα τείχη. Μέσα στη διαδικασία της ψυχοθεραπείας είμαι για τον ασθενή μου ένας εξειδικευμένος αλλά όχι αλάθητος ξεναγός. Έχω ξανακάνει τη διαδρομή - στο προσωπικό μου εξερευνητικό ταξίδι αλλά και ξεναγώντας πολλούς άλλους.

Στη δουλειά μου με τους θεραπευόμενους πασχίζω πάνω απ' όλα να υπάρξει ανθρώπινη επαφή. Ακριβώς γι΄ αυτό είμαι αποφασισμένος να δρώ με καλή πίστη: δεν φοράω στολές ή κοστούμια. Δεν παρατάσσω τα πτυχία μου, τα ειδικά μου διπλώματα και τα βραβεία που έχω πάρει. Δεν προσποιούμαι ότι γνωρίζω πράγματα που δεν κατέχω. Δεν αρνούμαι ότι τα υπαρξιακά διλήμματα με αγγίζουν κι εμένα ως μέσα βαθιά. Δεν αρνούμαι ν' απαντήσω σε ερωτήσεις. Δεν κρύβομαι πίσω απο τον ρόλο μου. Και τέλος δεν κρύβω ότι είμαι κι εγώ άνθρωπος κι ότι έχω τις δικές μου ευάλωτες περιοχές.

 

 

Απο το βιβλίο του I.Yalom "Στον κήπο του επίκουρου"

Μια βόλτα γύρω απο τις θαυμαστές και επικίνδυνες ιδέες του Νίτσε

 

 

Ακούμε τη ζωή που μας καλεί να ξεφύγουμε απ' την υποταγή και να μεγαλώσουμε, αλλά όσο ζούμε μες στην άγνοια, ούτε το θέλουμε ούτε και το τολμάμε.

Σ΄αυτό, βοηθάει η απειλή που επικρεμάται πάνω απ' τα κεφάλια μας:

 

Πρόσεχε να μην απομακρυνθείς απο το κοπάδι...

Το κόστος - μας το έχουν πει χίλιες φορές - θα είναι δυσβάστακτο:

μοναξιά, περιφρόνηση, καθόλου αγάπη, καμιά προστασία, εγκατάλειψη...

 

Έτσι αρχίζουμε να βαδίζουμε γεμάτοι φόβο, πρώτον γιατί δεν γνωρίζουμε τη δύναμή μας, και δεύτερον γιατί μας συντροφεύει το επώδυνο προαίσθημα ότι αν ανοίξουμε πολύ τα μάτια, μια μέρα θα ανακαλύψουμε ότι ορισμένοι απ' όσους θεωρούσαμε προστάτες μας, δεν ήταν στ' αλήθεια φίλοι.

 

 

Ο άνθρωπος που αναζητά, προσπαθεί να ζει χωρίς αυταπάτες, και ίσως γι' αυτό απομακρύνεται απο τους προστάτες.

Η Μόνικα Καβαγιέ μας το εξηγεί στην Ανακτημένη σοφία:

 

"Οι άνθρωποι που αναζητούν, φτάνοντας στο τρίτο στάδιο παύουν να ανήκουν στο κοπάδι και δεν παραπέμπουν πια στην καμήλα, αλλά μάλλον θυμίζουν το "λιοντάρι" που περιγράφει ο Νίτσε στο Τάδε Έφη Ζαρατούστρα.

 

Τυχαία, ένα λιοντάρι διασταυρώνεται μ' ένα άλλο λιοντάρι. Κοιτάζονται με συνενοχή, αναγνωρίζονται, σέβεται το ένα την αξιοπρέπεια του άλλου. Δεν υπάρχει χώρος για κολακείες ούτε για φθόνο.

Ίσως να παίξουν, να παλέψουν, να θαυμάσουν τη δύναμή τους, ίσως να τρέξουν προς την ίδια κατεύθυνση απολαμβάνοντας την κοινή τους ομορφιά, την αμοιβαία και σιωπηλή τους συνεννόηση. Όμως, σύντομα θα χωρίσουν.

 

Συχνά, αυτός που ζει μέσα στην άγνοια θαυμάζει κρυφά τα δυο "λιοντάρια", αλλά τα λοιδωρεί φανερά για την ελευθερία, τη μοναξιά και την ανεξαρτησία τους.

Στην πραγματικότητα, υπάρχουν δύο καταστάσεις που βγάζουν με τη βία τους αδαείς απο το βαθύ τους ύπνο - καταστάσεις που δυσκολεύονται πολύ να ανεχτούν: η μια είναι αυτή η αίσθηση αμφισβήτησής τους απο τον ίδιο τους τον εαυτό, όταν τύχει και τους αγγίξει το βλέμμα του ανθρώπου που αναζητά, και η άλλη έχει να κάνει μ' αυτόν τον καθρέφτη που τους επιστρέφει τη μέτρια εικόνα τους. Είναι σχεδόν νόμος, ότι λίγοι ανέχονται στους άλλους κάτι που απαγορεύουν στον εαυτό τους.

Ο άνθρωπος που αναζητά, το παρατηρεί. Αντιλαμβάνεται και τον απασχολεί το ότι, όσο εξελίσσεται, οι αδαείς τον κοιτάζουν καχύποπτα και αποστασιοποιημένα.

 

"Τώρα πια, κανείς δεν σου χαϊδεύει το κεφάλι.

Κι ούτε λέξη για έναν ώμο ν' ακουμπήσεις.

Ελάχιστοι σε πλησιάζουν.

Κι αυτοί, όμως, αργά ή γρήγορα, θα σε κατηγορούν

που είσαι αυτό που είσαι και όχι αυτό που ήσουν".

 

 

 

 

 

 

 

Απο το βιβλίο του Χ.Μπουκάι "Απο την άγνοια στη σοφία"

Το μαγαζί της αλήθειας

Ο άνθρωπος περπατούσε σ’ εκείνα τα σοκάκια της επαρχιακής πόλης. Είχε χρόνο, και γι’ αυτό κοντοστεκόταν για λίγο μπροστά σε κάθε βιτρίνα, σε κάθε κατάστημα, σε κάθε πλατεία. Στρίβοντας σε μία γωνία βρέθηκε άξαφνα μπροστά σε ένα ταπεινό κατάστημα που η ταμπέλα του ήταν λευκή. Περίεργος, πλησίασε στη βιτρίνα και κόλλησε το πρόσωπο στο κρύσταλλο για να καταφέρει να δει μέσα στο σκοτάδι…το μόνο που φαινόταν ήταν ένα αναλόγιο μ’ ένα χειρόγραφο καρτελάκι που έγραφε:

Το μαγαζί της αλήθειας

Ο άνθρωπος έμεινε έκπληκτος. Σκέφτηκε ότι, αν και διέθετε ανεπτυγμένη φαντασία, του ήταν αδύνατον να φανταστεί τι μπορεί να πουλούσαν.

Μπήκε.

Πλησίασε την κοπέλα που στεκόταν στον πρώτο πάγκο και τη ρώτησε:
«Συγγνώμη. Είναι αυτό το μαγαζί της αλήθειας;»
«Μάλιστα κύριε. Τι λογής αλήθεια θέλετε; Αλήθεια μερική, αλήθεια σχετική, αλήθεια στατιστική, πλήρη αλήθεια;»
Ώστε, λοιπόν, πουλούσαν αλήθεια. Ποτέ δεν είχε φανταστεί ότι ήταν δυνατόν κάτι τέτοιο. Να πηγαίνεις σ’ ένα μέρος και να παίρνεις την αλήθεια, ήταν υπέροχο.

«Θέλω πλήρη αλήθεια» αποκρίθηκε ο άνθρωπος χωρίς ταλάντευση.

«Είμαι τόσο απηυδισμένος από τα ψέματα και τις πλαστογραφίες» σκέφτηκε. «Δεν θέλω άλλες γενικεύσεις, ούτε δικαιολογίες, δεν θέλω απάτες ούτε κοροϊδίες.»

«Απόλυτη αλήθεια!» διόρθωσε.
«Μάλιστα κύριε. Ακολουθήστε με.»

Η κοπέλα συνόδευσε τον πελάτη σ’ ένα άλλο μέρος του καταστήματος και, δείχνοντας έναν πωλητή με αυστηρό ύφος, είπε:

«Ο κύριος θα σας εξυπηρετήσει».
Ο πωλητής πλησίασε και περίμενε τον πελάτη να μιλήσει.
«Ήρθα ν’ αγοράσω την απόλυτη αλήθεια.»
«Αχά. Συγγνώμη, αλλά γνωρίζετε την τιμή;»
«Όχι. Πόσο κοστίζει;» αποκρίθηκε τυπικά. Στην πραγματικότητα, ήξερε ότι θα πλήρωνε όσο όσο για να έχει όλη την αλήθεια.
«Για όλη την αλήθεια» είπε ο πωλητής, «το αντίτιμο είναι ότι ποτέ πια δεν θα έχετε την ησυχία σας.»

Ένα ρίγος διέτρεξε τη ράχη του ανθρώπου. Ποτέ δεν είχε φανταστεί ότι το κόστος θα ήταν τόσο υψηλό.

«Ευ-ευχαριστώ…Συγγνώμη…» ψέλλισε.
Έκανε μεταβολή και βγήκε από το κατάστημα κοιτώντας το έδαφος.
Ένιωσε λίγο θλιμμένος όταν κατάλαβε ότι δεν ήταν ακόμα προετοιμασμένος για την απόλυτη αλήθεια, ότι ακόμα χρειαζόταν ορισμένα ψέματα για να βρίσκει ανάπαυση, ορισμένους μύθους  και  εξιδανικεύσεις για να καταφεύγει, ότι ήθελε κάποιες δικαιολογίες για να μην αντιμετωπίζει τον ίδιο του τον εαυτό…
«Ίσως αργότερα» σκέφτηκε.

 «Ντεμιάν. Κάτι που για μένα είναι επωφελές, δεν είναι απαραιτήτως επωφελές και για κάποιον άλλον. Μπορεί, δικαίως, κάποιος να πιστεύει ότι το αντίτιμο για κάποιο αγαθό είναι πάρα πολύ υψηλό. Είναι θεμιτό ο καθένας να αποφασίζει μόνος του τι αντίτιμο θέλει να πληρώσει σε αντάλλαγμα για κάτι που παίρνει, και είναι λογικό ο καθένας να επιλέγει τη στιγμή για να πάρει αυτό που ο κόσμος του προσφέρει, είτε αυτό είναι η αλήθεια, είτε κάποιο άλλο ¨όφελος¨».

Εγώ, δεν ήξερα τι να πω.
Και ο Χόρχε πρόσθεσε:

«Υπάρχει ένα παλιό αραβικό ρητό που λέει:

‘Για να μπορέσεις να ξεφορτώσεις ένα φορτίο χαλβά
Το πιο σημαντικό πράγμα είναι να έχεις δοχεία
Για να τοποθετήσεις το χαλβά’.

………με τη σοφία και την αλήθεια

ισχύει το ίδιο, όπως με το χαλβά....»

 

 

 

Από το βιβλίο του Χ.Μπουκάι   «Να σου πω μια ιστορία»

Το δώρο της θεραπείας

Πολλές φορές αναρωτιέμαι για την αποτελεσματικότητα της ψυχοθεραπείας στις ζωές των ανθρώπων που με επισκέπτονται. Αγωνιώ, παλεύω, επαναπροσδιορίζω στόχους, προσδοκίες, ελπίδες και συνεχώς  αμφισβητώ τα αποτελέσματα των θεραπειών. Χάνομαι μέσα σε έναν εγωιστικό λαβύρινθο σκέψεων και συναισθημάτων, μέχρι που έρχονται οι συνοδοιπόροι μου (δεν θα πω πελάτες), να μου υπενθυμίσουν με ένα τρόπο γνήσιο το δώρο της θεραπείας!

Παραθέτω ένα κείμενο που μου έδωσε η Κατερίνα, για το νόημα της ζωής και την ευχαριστώ βαθύτατα γιατί με τον τρόπο της συνετέλεσε χωρίς να το ξέρει στην εδραίωση της πίστης μου στον καθοριστικό ρόλο που μπορεί να έχει η ψυχοθεραπεία στις ζωές των ανθρώπων.

"Το νόημα της ζωής μου;

Αν και ποτέ δεν το έχω απαντήσει στον εαυτό μου, ούτε καν το έχω ρωτήσει και όταν τον έχω ρωτήσει. Σκατά, καμιά απάντηση.

Στην φάση που είμαι αυτή τη στιγμή θα μπορούσα να πω ότι πολύ μεγάλο νόημα για μένα έχει το να με μαθαίνω μέρα με την μέρα, να ανακαλύπτω πτυχές μου κρυμμένες βαθιά που άλλες τις ξέρω και άλλες ούτε που τις έχω γνωρίσει ακόμα, να με αποδέχομαι και να με  αγαπάω σε όλες μου τις εκδοχές, να με συγχωρώ με τις αποτυχίες μου, αλλά πάνω απ' όλα να με μάθω.

Σ'αυτό το ταξίδι μου που δεν ξέρω το τέλος του ποιό θα είναι και να σου πω την αλήθεια δεν το σκέφτομαι κιόλας, αυτό που νιώθω και ζω για πρώτη φορά για κάτι τόσο προσωπικό, είναι η διαδρομή που έχω επιλέξει μαζί σου, και που θα μου μείνει αξέχαστη και μοναδική. Μέσα απο αυτήν την διαδρομή σιγά σιγά πιστεύω ότι θα βρω τον θησαυρό μου και την ευτυχία μου.

Αν είσαι αληθινή..... ελπίζεις, χαίρεσαι, εκτιμάς, πέφτεις, σηκώνεσαι, πονάς ,γελάς, προχωράς παρακάτω, αγαπάς. Μέσα απ' αυτά τα συναισθήματα που βιώνεις, βγάζεις κάποιο νόημα. Οτι είσαι άνθρωπος και θέλεις να ζήσεις να χαρείς να γευτείς τη ζωή. Όλα αυτά τα λεπτά της ζωής σου να τα κάνεις να αποκτάνε νόημα για σένα και μόνο, ό,τι κι αν είναι αυτό. Να βρίσκεις στιγμές που θα σε κάνουν ευτυχισμένη. Δεν την ήξερα αυτή τη λέξη, χρόνια έμεινε μακριά μου, εγώ την είχα διώξει φαίνεται.

Ζω και αναπνέω για να με δω πως θα φτιάξω μια ζωή που αξίζει για να την ζεις. Αν το θέλω, αυτό είναι το νόημά μου εμένα. Να γουστάρω να φτιάξω τη ζωή που θέλω και όποιος θέλει να βαδίσει πλάι μου. Είναι τόσο απλό αυτό που θέλω όσο και δύσκολο μέσα σ' όλα αυτά τα σκατά που μας έρχονται συνέχεια, αλλά βαθιά μέσα μου ελπίζω και εύχομαι για το καλύτερό μου.....και αν πάλι δεν έρθουν τα καλύτερα, δεν πειράζει. Θα έρθουν άλλα για να μάθουμε και κάτι άλλο ακόμα......

Αυτό που πιστεύω για το νόημα της ζωής, βρίσκεται σε πολύ απλά πράγματα. Αν πετύχει το άθροισμα των συναισθημάτων σε συνδιασμό με τις πράξεις σου, τις επιλογές και τις επιθυμίες σου, θέλω να πιστεύω ότι πέτυχε......!

 

                                                              Σ'ευχαριστώ πολύ Κατερινάκι! (Δήμητρα)

Αναζητώντας τον Βούδα

Ο Βούδας τριγυρνούσε στον κόσμο για να συναντήσει όσους αυτοαποκαλούνταν μαθητές του, και να τους μιλήσει για την αλήθεια.

Στο πέρασμά του, οι άνθρωποι που πίστευαν στο λόγο του έτρεχαν κατά εκατοντάδες να τον ακούσουν, να τον αγγίξουν ή να τον δουν, σίγουρα για μία και μοναδική φορά στη ζωή τους.

Τέσσερις μοναχοί που έμαθαν ότι ο Βούδας θα βρισκόταν στην πόλη Βαάλι, φόρτωσαν τα μουλάρια τους και ξεκίνησαν το ταξίδι που θα διαρκούσε, αν όλα πήγαιναν καλά, κάμποσες εβδομάδες.

Ο ένας δεν ήξερε καλά το δρόμο για το Βαάλι και ακολουθούσε τους άλλους.

Ύστερα απο τρεις μέρες πορεία τους έπιασε μεγάλη καταιγίδα. Οι μοναχοί έτρεξαν ν' αναζητήσουν καταφύγιο σ' ένα χωριό ώσπου να περάσει η καταιγίδα.

Ο τελευαταίος, όμως, δεν έφτασε στον οικισμό και αναγκάστηκε να καταφύγει στο σπίτι ενός βοσκού, στα περίχωρα. Ο βοσκός τού πρόσφερε ρούχα, στέγη και φαγητό για να περάσει τη νύχτα.

Το επόμενο πρωί, όταν ο μοναχός ετοιμαζόταν να φύγει, πήγε ν' αποχαιρετήσει τον βοσκό. Όταν πλησίασε στο μαντρί είδε ότι με την καταιγίδα τα πρόβατα είχαν σκορπίσει κι ο βοσκός πάσχιζε να τα συγκεντρώσει.

Ο μοναχός σκέφτηκε ότι οι συνταξιδιώτες του θα έφευγαν την ώρα εκείνη απο το χωριό και αν δεν έκανε γρήγορα θα απομακρύνονταν πολύ. Όμως, δεν μπορούσε να συνεχίσει το δρόμο του αφήνοντας τον βοσκό στη τύχη του ύστερα απο την φιλοξενία που του είχε προσφέρει. Έτσι αποφάσισε να μείνει, ώσπου και οι δύο κατάφεραν να μαζέψουν πάλι το κοπάδι.

Έτσι πέρασαν τρεις μέρες. Μετά, πήρε πάλι το δρόμο όσο πιο γρήγορα μπορούσε μήπως προλάβει τους συντρόφους του.

Ακολουθώντας τα ίχνη τους, έφτασε σ' ένα αγρόκτημα για να προμηθευτεί νερό.

Μια γυναίκα του έδειξε που ήταν το πηγάδι και ζήτησε συγγνώμη που δεν μπορούσε να τον βοηθήσει γιατί δούλευε στη σοδειά....Ενώ ο μοναχός πότιζε  τα μουλάρια του και γέμιζε τα ασκιά του με νερό, η γυναίκα του εξήγησε ότι, μετά το θάνατο του άντρα της, δυσκολευόταν πολύ εκείνη και τα παιδιά της να μαζέψουν τη σοδειά προτού χαλάσει.

Ο άνθρωπος κατάλαβε ότι η γυναίκα δεν θα τελείωνε τη συγκομιδή εγκαίρως, ήξερε όμως ότι αν έμενε να τη βοηθήσει θα έχανε τα ίχνη και δε θα βρισκόταν στο Βαάλι όταν θα έφτανε στην πόλη ο Βούδας.

"Θα τον δω λίγες μέρες αργότερα" σκέφτηκε, αφού ήξερε ότι ο Βούδας θα έμενε μερικές εβδομάδες στο Βαάλι.

Η συγκομιδή πήρε τρεις εβδομάδες, κι όταν τελείωσε η δουλειά, ο μοναχός συνέχισε την πορεία του.

Στο δρόμο έμαθε ότι ο Βούδας δεν βρισκόταν πια στο Βαάλι κι ότι είχε φύγει για ένα άλλο χωριό, βορειότερα.

Ο μοναχός άλλαξε πορεία και τράβηξε προς το άλλο χωριό.

Θα είχε φτάσει εγκαίρως, έστω και μόνο για να τον δει, αν στο δρόμο δεν αναγκαζόταν να σώσει ένα ζευγάρι γερόντια που τους είχε παρασύρει το ποτάμι και δίχως τη βοήθειά του θα είχαν πνιγεί σίγουρα. Όταν οι γέροι συνήλθαν, ξαναπήρε το δρόμο του ξέροντας ότι ο Βούδας θα συνέχιζε το ταξίδι.....

Είκοσι χρόνια πέρασε ο μοναχός ακολουθώντας τον Βούδα.....κάθε φορά που τον πλησίαζε, κάτι συνέβαινε και καθυστερούσε. Πάντοτε βρισκόταν κάποιος που είχε ανάγκη και δίχως να το ξέρει έκανε τον μοναχό να χασομερήσει.

Τελικά, έμαθε ότι ο Βούδας είχε αποφασίσει να πάει να πεθάνει στη πόλη όπου γεννήθηκε. "Αυτή τη φορά" είπε μέσα του, "είναι η τελευταία μου ευκαιρία". "Αν δεν θέλω να πεθάνω χωρίς να έχω δει τον Βούδα, δεν μπορώ να αποσπαστώ απο την πορεία. Τώρα τίποτα δεν είναι πιο σημαντικό απο το να δω τον Βούδα πριν πεθάνει. Ύστερα θα έχω χρόνο να βοηθήσω όλους τους άλλους". Και με το τελευταίο μουλάρι του και ελάχιστες προμήθειες ξανατράβηξε το δρόμο του.

Μια μέρα προτού φτάσει στο χωριό, έπεσε σχεδόν πάνω σ' ένα πληγωμένο ελάφι, στη μέση του δρόμου. Το φρόντισε, του έδωσε νερό και κάλυψε τις πληγές του με φρέσκο πηλό. Το ελάφι λαχάνιαζε προσπαθώντας να ανασάνει με δυσκολία, ο αέρας δεν του έφτανε. "Κάποιος πρέπει να μείνει μαζί του" σκέφτηκε, "για να μπορέσω να συνεχίσω τον δρόμο μου". Μα δεν υπήρχε κανένας εκεί.

Με μεγάλη τρυφερότητα, έβαλε το ζώο κοντά σε κάτι βράχια, για να συνεχίσει την πορεία του. Του άφησε νερό και φαγητό κοντά στο στόμα του και σηκώθηκε να φύγει. Έκανε μονάχα δύο βήματα όταν κατάλαβε ότι δεν μπορούσε να παρουσιαστεί μπροστά στον Βούδα γνωρίζοντας, στο βάθος της καρδιάς του, ότι είχε αφήσει μόνο του ένα ανυπεράσπιστο ετοιμοθάνατο.....έτσι, ξεφόρτωσε το μουλάρι και έμεινε εκεί να φροντίσει το ζωάκι. Ξενύχτησε δίπλα του σαν ήταν παιδί. Του έδινε νερό στο στόμα και του έβαζε κρύες κομπρέσες στο μέτωπο.

Τα ξημερώματα, το ελάφι είχε συνέλθει. Ο μοναχός σηκώθηκε, κάθισε σ'ένα απόμερο σημείο και έκλαψε....τελικά, είχε χάσει και την τελευταία του ευκαιρία. "Τώρα πιά ποτέ δεν θα σε δώ" είπε με δυνατή φωνή.

"Μη συνεχίζεις να με ψάχνεις" του είπε μια φωνή πίσω του. "Ήδη με βρήκες".

Ο μοναχός γύρισε πίσω και είδε το ελάφι να κυκλώνεται απο φως και να παίρνει τη στρογγυλεμένη μορφή του Βούδα.

"Θα με έχανες αν με άφηνες να πεθάνω απόψε τη νύχτα, για να έρθεις να με βρεις στο χωριό μου.....κι όσο για τον θάνατό μου, μην ανησυχείς. Ο Βούδας είναι μέσα σου".

 

 

 

Απο το βιβλίο του Χ. Μπουκάι "Να σου πω μια ιστορία"